ΒΙΟΣ ΜΥΡΩΝΟΣ ΑΓΙΟΥ ΤΟΥ ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΟΥ

του Γ. Μ. ΒΑΡΔΑΒΑ

«Μύρων ο θείος αρετής πνέων

ευωδίας πρόσεισιν οσμή Κυρίω»

(στίχοι εκ του συναξαρίου της εορτής του αγίου Mύρωνος)

Ο Άγιος Μύρων γεννήθηκε στην Κρήτη  επί Δεκίου[1],κατα τα Acta Sanctorum[2]. Ως προς τον τόπο γεννήσεως του αγίου δεν υπάρχει ομοφωνία στις πηγές. Συγκεκριμένα ο άγιος Νικόδημος ο Αγιορείτης αναφέρει ότι ο άγιος εγεννήθη στην πόλη Αυρακία, η οποία ευρίσκετο πλησίον της Κνωσού[3]. Την ίδια πληροφορία βρίσκουμε και σε άλλους συναξαριστές[4]καθώς και στο Μηναίον της η΄ Αυγούστου[5]. Απο τον Codex Sancti Sepuleri, αρ.17, της Πατριαρχικής βιβλιοθήκης των Ιεροσολύμων, που ανάγεται στον ιβ’ αιώνα και στον  οποίο περιέχεται «Βίος του οσίου πατρός ημών Μύρωνος επισκόπου Κρήτης του θαυματουργού» πληροφορούμαστε ότι ο άγιος εγεννήθη στην πόλη Ραύκεια[6]. Στα Acta Sanctorum ως τόπος γέννησης του αγίου αναφέρεται η πόλη Ραύκια[7]. Η ίδια πληροφορία παρέχεται και από τον Σωφρόνιο Ευστρατιάδη[8]. Η ΘΗΕ αναφέρει ότι ο άγιος «εγεννήθη εν τη κώμη Ραύκω (ή κατ’άλλους Ραυκεία)»[9], η οποία ευρίσκετο νοτιοδυτικά της Κνωσού. Αξιοσημείωτη είναι η πληροφορία του Lambecius, ο οποίος αναφέρει ότι ο άγιος μαρτύρησε επί Δεκίου[10].

Ο άγιος καταγόταν από ευγενή οικογένεια[11].Ο Codex 17 αναφέρει ότι οι γονείς του αγίου ήταν «θεοφιλείς άμα και χριστεπώνυμοι»[12].

O άγιος ήταν γεωργός στο επάγγελμα και πρόσφερε ένα μεγάλο μέρος της σοδειάς του στους φτωχούς. Ο Συναξαριστής αναφέρει χαρακτηριστικά ότι όσο ο άγιος ελεούσε τους φτωχούς τόσο και οι καρποί των αγρών του αυξάνονταν[13].Ο άγιος Μύρων ήταν έγγαμος με «γυναίκα νόμιμον», κατά τον Νικόδημο Αγιορείτη[14].

Βασικές αρετές του αγίου ήταν η ευσέβεια, η ευσπλαχνία και η υπομονή.

Χαρακτηριστικό είναι το περιστατικό της σύλληψης επ΄ αυτοφόρω των 10 κλεφτών (κατ’ άλλους επρόκειτο για 12) στα κτήματα του αγίου[15]. Οι κλέφτες από την πλεονεξία τους είχαν γεμίσει τόσο πολύ τα σακιά με σίτο, ώστε δεν μπορούσαν να τα σηκώσουν. Ο άγιος όχι μόνο δεν είχε την αναμενόμενη αντίδραση αλλά και τους βοήθησε έναν-έναν να σηκώσουν τα σακιά και τους παρακάλεσε να μην αναφέρουν σε κανένα το περιστατικό[16].

Μετά τον πρόωρο θάνατο της συζύγου του, ο όσιος εντάχθηκε στον ιερό κλήρο και χειροτονήθηκε πρεσβύτερος κατά την περίοδο των διωγμών του Δεκίου[17]. Ακολούθως ο άγιος χειροτονείται «ψήφω παντός λαού» επίσκοπος Κνωσού από τον επίσκοπο Πινύτου στη Ραυκία[18]. Κατ΄ άλλους ο άγιος κατέστη Αρχιερεύς της Κρήτης και «πρόεδρος Κρήτης» (ήτοι αρχ. Γορτύνης)[19].Η άποψη ότι ο άγιος διετέλεσε επίσκοπος Κρήτης έχει απορριφθεί ήδη από το 1966[20] για τους εξής λόγους: α) κατά το χρόνο που φέρεται ο άγιος αρχιερατεύων ως πρώτος στη μεγαλόνησο, αναφέρεται άλλος ως κατέχων τον θρόνο[21], β) η τοπική παράδοση θεωρεί τον άγιο Μύρωνα ως επίσκοπο Κνωσού και όχι Γορτύνης. Είναι χαρακτηριστική η μαρτυρία του εκδότη των ακολουθιών των Κρητών Αγίων επισκόπου Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου Ιλαρίωνος, που εξεδόθησαν το 1877 στην Αθήνα: «Ακολουθία του εν αγίοις πατρός ημών Μύρωνος επισκόπου Κνωσού Κρήτης του θαυματουργού». Στην εν λόγω ακολουθία ο άγιος εξυμνείται ως επίσκοπος Κνωσού στον οίκο, στο συναξάριο και σε ένα μεγαλυνάριο[22]. Η γνώμη του αρχιεπισκόπου Φινλανδίας Σεργίου (Πλήρες Μηνολόγιον, Β’, τμήμα β΄, σελ.316 γραμμένο ρωσσιστί) ότι ο άγιος διετέλεσε επίσκοπος Ραύκου δεν ευσταθεί διότι πουθενά στις πηγές δεν αναφέρεται τέτοια επισκοπή. Πιθανότατα λοιπόν ο άγιος διετέλεσε επίσκοπος Κνωσού γεγονός με το οποίο συμφωνεί και η τοπική παράδοση αλλά και δεδομένου ότι  η γενέτειρα του, όπου και ετάφη, ορίσθηκε ως έδρα της επισκοπής Κνωσού[23]. Παρά το υψηλό του αξίωμα ο άγιος παραμένει φιλάνθρωπος και ταπεινόφρων: «του θρόνου τοίνυν επιβάς άρα προς οφρύν έβλεψεν, οία δή φιλεί γίνεσθαι τοις πολλοίς άρ’ υπερόπτης εγένετο και υπέρογκος; Ου μεν ουν αλλά και λίαν ταπεινότερος του προτέρου και μετριώτερος και προς άπαν οτιούν των καλών σπουδαιότερος»(Codex17). Έτσι «επιρρεί τούτω του πνεύματος η ενέργεια και θαυμαστά πλείστα τελεί».

Στις πηγές αναφέρονται δύο θαύματα (εκδίωξη δράκοντος, έλεγχος των υδάτων του ποταμού Τρίτωνος):«εδίωξεν ένα δράκοντα, ο οποίος έβλαπτε την χώραν εκείνην εις την οποίαν εφώλευεν»[24],«ποταμού ρείθρον έστησε της ορμής τω όξει της φοράς είργοντος αυτόν της εις το πρόσω διαβάσεως και ου πρότερον εκκίνησε το ρείθρον ο ποταμός πρίν αυτός ο μέγας την εκκλησίαν καταλαβών ήν επεφέρετο ράβδον έστειλε και παρα ταύτης διεταράχθη το ύδωρ»[25].

Ο άγιος «διανύσας θεοφιλώς και οσίως» το υπόλοιπον της ζωης του πέθανε σε ηλικία 100 ετών κατά τον συναξαριστή[26],κατ’ άλλους  σε ηλικία 70 ετών (Σιρλετανό Μηνολόγιο), που είναι και το πιθανότερο[27].Ο άγιος κατά την Acta Sanctorum «κατακλιθείς τοίνυν εν νόσω και διαθέμενος τα υπολειφθέντα αυτώ της χρείας πράγματα δοθήναι πτωχοίς, εν ειρήνη ανεπαύσατο». Εν κατακλείδι αξίζει να αναφερθεί ότι η Ραυκεία μετονομάσθηκε προς τιμήν του Άγιος Μύρων, ονομασία που μέχρι τις μέρες μας διατηρείται

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ (Κατ’ επιλογήν)

ACTA SANCTORUM, 36, Augusti,Tomus Secundus,Parisiis et Romae,1867

Δουκάκη Κωνσταντίνου, Ο μέγας Συναξαριστής, τόμος ιβ΄, μήνας Αύγουστος, έκδοση β΄, Αθήναι 1966

Ευστρατιάδου Σωφρονίου, Αγιολόγιον της ορθοδόξου εκκλησίας, Αθήναι 1960

Θ.Η.Ε.,τόμος 7, Αθήναι 1965, λ.«Κρήτης Μητρόπολις», στ.1013-1030

Θ.Η.Ε.,τόμος 9, Αθήναι 1966, λ.«Μύρων», στ.218-219

Λαούρδα Βασ., Κρητικά Παλαιογραφικά, στο περιοδικό «Κρητικά Χρονικά»,  ΣΤ’, Ηράκλειο 1952

Ματθαίου Βίκτωρος, Ο μέγας συναξαριστής της ορθοδόξου εκκλησίας, τόμος η’,  μήνας Αύγουστος, έκδοση β’,1963

Νικοδήμου Αγιορείτου, Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού, τόμος β’, Αθήνησι 1868

Τωμαδάκη Νικολάου, Η αποστολική εκκλησία της Κρήτης κατά τους αι. Η’-ΙΓ’,εν ΕΕΒΣ,έτος ΚΔ’,Αθήναι 1954

Φειδά Βλασίου, Εκκλησιαστική Ιστορία, Α’, Αθήναι 1992

Πρώτη δημοσίευση (χωρίς τις υποσημειώσεις) στην εφημερίδα  «ΠΑΤΡΙΣ» , αρ.φυλ.16989, Ηράκλειο 12/8/2003, σελ.4.

Το λίνκ του άρθρου είναι:

http://www.patris.gr/articles/14390

ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ


1.O Δέκιος ήταν αυτοκράτορας από το 249 έως το 253. Περί του διωγμού του Δεκίου βλ. αναλυτικά Βλ. Ιω. Φειδά, Εκκλησιαστική Ιστορία, Α’, Αθήναι 1992, σελ.124-125.

2. Acta Sanctorum,36,Augusti,Τomus Secundus,Parisiis et Romae 1867,σελ.344.

3.Νικοδήμου Αγιορείτου, Συναξαριστής των δώδεκα μηνών του ενιαυτού, τόμος Β’, Αθήνησι 1868, σελ.304, στ.β’.

4.βλ. Βίκτωρος Ματθαίου, Ο μέγας συναξαριστής της ορθοδόξου εκκλησίας, τόμος Η’, έκδοση β’, 1963, σελ.153. Πρβλ Κ. Χ. Δουκάκη, Ο μέγας συναξαριστής, τόμος ΙΒ’, έκδοση β’ Αθήναι 1966,σελ.67.

5.βλ.Μηναίον, μηνός Αυγούστου, εκδ. Αποστολικής Διακονίας της Εκκλησίας της Ελλάδος, Αθήναι 1969, σελ53, στ .α’.

6.Ο κώδικας αυτός δημοσιεύθηκε από τον Β. Λαούρδα στη μελέτη του «Κρητικά Παλαιογραφικά» στο περιοδικό Κρητικά Χρονικά, ΣΤ’, Ηράκλειο 1952,σελ.48-50.

7.Acta Sanctorum, αυτόθι.

8. Σωφρονίου Ευστρατιάδου, Αγιολόγιον της ορθοδόξου εκκλησίας, Αθήναι 1960,σελ.341.

9.βλ.ΘΗΕ, τόμος 9, Αθήναι 1966,στ.218.

10.Lambecius,Bibl.Caesereae,lib.8.Πρβλ και ΘΗΕ, ο.π.

11.Αcta Sancorum, ο. π. Χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι ήταν «εξ ευγενών φύς γονέων».

12.Β.Λαούρδα ,ό. π., σελ.48.

13.βλ. Νικοδήμου Αγιορείτου,αυτόθι. Πρβλ. και Β. Ματθαίου, ό.π.,σελ.154 και Κ. Δουκάκη, ό. π.,σελ.88. Βλ..και Αcta Sanctorum, ό.π. όπου αναφέρεται ότι «τοσαύτη δε χάρις ήν ευφορίας εις τας αρούρας αυτού, ώστε πάντας τους πένητας και απόρους της νήσου επαρκείν δύνασθαι από τε σίτου και οίνου και ελαίου, μη μόνον εις την αυτών χρείαν, αλλά και εις τους διδομένους τω δημοσίω φόρους».

14. Νικοδήμου Αγιορείτου,ό.π

15.Για 10 κλέφτες κάνουν λόγο οι Νικόδημος (βλ. μν. έργον, αυτόθι), Β. Ματθαίου(βλ. ό.π., σελ.154) και ο Κ. Δουκάκης (βλ. ό.π., σελ.88).Ο Codex 17 δεν προσδιορίζει αριθμό. Για 12 κλέφτες κάνουν λόγο το Μηναίον (ό.π),και η Acta Sanctorum (ό.π.,σελ.345).

16.Κατά τον Σ. Ευστρατιάδη(αυτόθι) ο άγιος τους συμβούλεψε να μην κλέβουν εις το εξής. Στα Acta Sanctorum μαρτυρούνται τα εξής: «Ελθών ο όσιος και θεασάμενος αυτούς δι’ όλης της νυκτός κοπιάσαντας και μηδέν ανύσαντας, αυτός μόνος αναβαστάξας τους σάκους εις τους ώμους αυτών ανέθηκεν παραγγείλας αυτοίς, μηδενί μηδέν ειπείν». Σε άλλη συνάφεια αναφέρεται άλλο ένα χαρακτηριστικό επεισόδιο: «ούτος ο όσιος  άρουραν είχεν ερεβίνθων, εν η κλέπται εισελθόντες και ταύτην δηώσαι βουληθέντες ακάνθαις περιεσπάρησαν».

17.βλ. Β.Λαούρδα, μν.έργον,σελ.49: «χρόνος παρήλθεν ουχί συχνός και γαμέτη μέν αυτώ την παρούσαν καταλύει ζωήν(….) τη εκκλησία φέρων δίδωσι εαυτόν ο θαυμαστός Μύρων, ής τους άλλους βαθμούς υπεραναβάς τη των πρεσβυτέρων καθέδρα καθέζεται». Βλ. και Σ. Ευστρατιάδου, αυτόθι.

18.Acta Sanctorum,ό.π

19.βλ. Νικοδήμου Αγιορείτου, ό.π, σελ.305, στ α’- Βασ.Λαούρδα, ό.π., σελ.48-49. Πρβλ. ΘΗΕ, ό.π.,σελ.219 και Νικολάου Β. Τωμαδάκη, Η αποστολική Εκκλησία της Κρήτης κατά τους αι. Η’-ΙΓ’,στην ΕΕΒΣ, έτος ΚΔ’, Αθήναι 1954, σελ.82 κ.ε.  Βλ. και Σ. Ευστρατιάδου, ό.π, αυτόθι: «εχειροτονήθη επίσκοπος Κνωσού (κατά τινάς), κατ’ άλλους Κρήτης».

20.βλ.ΘΗΕ,ό.π.,σελ219

21.βλ.ΘΗΕ,ό.π.Πρβλ.Ν.Τωμαδάκη,ό.π.,σελ.72κ.ε.

22.βλ. ΘΗΕ, αυτόθι.

23.βλ.ΘΗΕ,αυτόθι.Πρβλ.ΘΗΕ,τόμος 7,Αθήναι 1965,στ.1013-103

24.Νικοδήμου Αγιορείτου,αυτόθι. Ο Codex 17 αναφέρει: «Δράκων τις ενεφιλοχώρει κατά τινα τόπον και δεινώς την χώραν εκείνην κατελυμαίνετο. Ταύτης ούν οι κάτοικοι τω θαυματουργώ Μύρωνι προσιόντες απαλλαγήν ευρείν εξαιτούνται του τοσούτου κακού. Ευχαίς ούν ο άγιος ταίς προς τον  Θεόν δεήσεσι λυτρούται τους άνδρας του τοσούτου κακού και φυγάδα τούτον εκείθεν αποστέλλει». Παραθέτουμε και τη μαρτυρία των Acta Sanctorum: «Δράκων γάρ φοβερός, έχων ένοικον δαίμονα παλαμναίον, εδείκνυεν αυτόν εκ συμπτωμάτων αρχαίων, και κατέβλαπτε πολλούς. Ούτος ιδών τον Όσιον διερχόμενον, ποταμηδόν κατερρει τα δάκρυα κλίνων αυτού την κεφαλήν. Ο δε Όσιος, πρώτον μεν τον εμφωλεύοντα αυτώ δαίμονα απήλασε πάσι ορώμενον καθάπερ καπνόν υπό πνεύματος ελαυνόμενον. Έπειτα προς το δράκοντα είπεν έξελθε και σύ από των ορίων τούτων μηδέποτε τινι φαινόμενος ή καταβλάπτων τινα. Πάραυτα ουν καθ έτερον τόπον ερπύσας, αφανής γέγονεν».

25. Β. Λαούρδα,ό.π.,σελ.50. Πρβλ και Acta Sanctorum: «καταλαβούσης δε ποτε Κυριακής και βουλόμενος εις επίσκεψιν αδελφών της πόλεως Κνωσού παραγενέσθαι, και μη τε της συνάξεως της Κυριακής  απολειφθήναι, ήλθεν επι ποταμόν τον καλούμενον Τρίτωνα, και πλημμυρούντος, ηύξατο και εισήει συν τω ίππω αυτού, του ποταμού αναχαιτίσαντος το ρείθρον εαυτού και παραχόντος πάροδον τω Οσίω του διαβήναι αβρόχως άμα τοις συνούσι αυτώ. Εσπέρας δε καταλαβούσης ύπνωσε και ορά τινα δεδεμένον οπίσω τας χείρας και παρακαλούντα αυτόν λύσαι. Όστις διαναστάς και γνούς την του ποταμού στενοχωρίαν, απέστειλεν δυο τινας μετά της ράβδου αυτού, και τύψαντες το ύδωρ έφησαν λέλυσαι ποταμέ, πορεύου αβλαβώς εις τον τόπον σου».

26. βλ. Νικοδήμου Αγιορείτου, αυτόθι, Κ. Δουκάκη, αυτόθι, Β.Ματθαίου, αυτ., Μηναίον η΄ Αυγούστου, αυτ., Σ. Ευστρατιάδου, αυτ.

27.βλ.ΘΗΕ,ό.π,σελ.218

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s